Başkanlık Sistemi Tam Metni

Yeni Anayasa için AK Parti’nin hazırladığı Anayasa Paketi ve Başkanlık Sistemi’nin detayları geçtiğimiz günlerde basınla paylaşılmıştı. Peki Başkanlık Sistemini içeren pakette neler olacak? Sistem neleri getirecek? Neleri değiştirecek? Neleri ortadan kaldıracak?

Daha önce de önerilmiş olmasına karşın Türk siyaset tarihinde “Başkanlık nedir?” sorusuna net yanıtlar veren tek taslak 2013 yılında AK Parti’den geldi. Sabah’ın haberine göre işte yeni anayasa teklifinin son hali meclise gelmeden önce merak edenler için madde madde yeni Anayasa paketi ve metnin detayları…

MHP lideri Bahçeli ile görüşmeden önce  geçen hafta sonu yasal uzmanlarla bir araya gelerek, iktidardaki AK Parti cumhurbaşkanı sistemi teklifini sonuçlandıran anayasa taslağı üzerinde çalıştı.

Yani sistemin Başkanlık sistemi hazırlık çalışması, partide genel sekreter Abdülhamit Gül’ün, cumhurbaşkanının baş danışmanı Prof. Şükrü Karatepe’in Başkan Vekili tarafından gerçekleşti. Geçen hafta sonu yapılan toplantıda metin tamamlandı. ve yayınlandı.

Profesör Karatepe, iki alternatif çalışma olduğunu söyledi; Biri cumhurbaşkanlığı sistemine göre yeni bir anayasa iken diğeri mevcut anayasayı cumhurbaşkanlığı sistemine uyduruyordu. Bu iki öneri teklifi MHP liderine sunudu

Özellikle yeni başkanlık sistemi için yazılan yeni anayasa, yeni başkanlık anayasası olarak adlandırılacak.

Mevcut anayasanın cumhurbaşkanlığı sistemine uyarlanması olan ikinci öneri, benim görüşüme göre çoğunlukla toplantı sırasında yoğunlaşılan görüş. Bu tasarıdaki maddeleri şöyle….

1- Başkanlık sistemi önerildi; Böylece anayasadaki sistemin adı cumhurbaşkanlığı sistemi olacak.

2- ABD‘de başkanlık sistemi gibi bir sistem önerildi ancak bazı farklılıklar var. Bu, federal bir sistem değil, birleşik bir sistem üzerine kuruludur. İki odalı bir meclis değil, tek odalı bir meclis önerildi.

3- Parlamentodaki sandalye sayısı yeterli olmadığından ve AK Parti, MHP ile birlikte anayasa değişikliklerini yapacağından, mevcut anayasadaki MHP’nin kırmızı çizgileri korunmaktadır. Anayasanın önsözü korunmaktadır.

4- Anayasanın ilk dört maddesi kaldı.

5- Vatandaşlığa ilişkin 66. madde değiştirilmemiştir.

6- Başkanlık yemini yeniden düzenlendi. Başkanın yeminindeki maddeler kaldırılmıştır. Şu anda 103’üncü maddede yemin ettikleri madde kaldırılmadı.

7- 1982 Anayasasının cumhurbaşkanlığı sistemi için yeniden düzenlenen metni, mevzuat, icra ve adaletle ilgili 30 ila 40 makale ve üç bölümden oluşmakta.

8- ABD sisteminde olduğu gibi, cumhurbaşkanı ve başkan yardımcısı birlikte seçilecek.

9- Seçimler her beş yılda bir yapılacak.

10- (İcracı) cumhurbaşkanı parlamentoyu fesh etme yetkisine sahip olmayacak.

11- Başkanlık ve genel seçimler aynı anda yapılacak.

12- Başbakanlık sistemi kaldırılacak. Başkan, yürütmenin başkanı olacak. Cumhurbaşkanı bakanlarını parlamento dışından atayacak. Parlamento üyeleri kabine bakanları olamayacak.

13- Başkan, kararname çıkarabilir. Bu kararnameler, yasaların kapsadığı alanlarda olmayacak. Parlamento cumhurbaşkanı tarafından verilen kararı kabul etmezse konuyla ilgili yasal bir düzenleme yapılabilir.

14- Başkan kendi yönetici alanını kararname ile düzenleyecektir. Yürütme başkanının faaliyetleri yürütme organının bir kararname ile düzenlenecektir.

15- Cumhurbaşkanı, yayınlanan yasalar konusunda veto yetkisine sahip olacak. Cumhurbaşkanı tarafından veto edilen bu yasalar aynı çoğunlukla parlamentoda tekrar yayınlanamaz, ancak nitelikli çoğunluk istenir.

HEM MECLİS HEM BAŞKAN AYM’YE GİDEBİLİR

Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Başkanın Anayasa Mahkemesi ve halkoylamasına başvurması

Madde 32– (1) Türkiye Büyük Millet Meclisi, Başkanlık kararnamelerinin ya da bazı hükümlerinin;

Başkan, kanunların ya da bazı hükümlerinin iptali için Anayasa Mahkemesine başvurabilir.

(2) Türkiye Büyük Millet Meclisi, Başkanlık kararnamelerinin ya da bazı hükümlerinin; Başkan, kanunların ya da bazı hükümlerinin yürürlükten kaldırılması için halkoylaması yapılmasına karar verebilir. Bir yıl içinde her organ en fazla bir defa halkoylaması kararı alabilir.

(3) Türkiye Büyük Millet Meclisinin bu maddedeki yetkilerini kullanabilmesi için üye tamsayısının salt çoğunluğu ile karar alması şarttır.

Her şey planlandığı gibi giderse, Nisan ayında veya Mayıs ayında referandum yapılacaktır. Referandumda onaylanması halinde, bir seçim yapılmayacak. Erdoğan, 2019 yılına kadar cumhurbaşkanı olmaya devam edecektir. Bu arada, yeni anayasa değişikliklerine göre kanunlar çıkarılacak ve sistem değişecektir. Bu dönüşümün iki yıl süreceği tahmin ediliyor. 2019’da başkanlık ve genel seçimler birlikte yapılacaktır. Seçim, ülkeyi beş yıl yöneten idareyi belirleyecek.

Bu web sitesi deneyiminizi geliştirmek için sınırlı ve mevzuata uygun ÇEREZLER kullanır. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz. KABUL ET Çerez Politikası